'Waarom doen we zo moeilijk met elkaar?'

Geen functioneringsgesprekken, geen concurrentiebeding en zo min mogelijk regels. Martijn Verspeek doet dingen graag anders dan zijn concullega's. De installateur uit Valkenswaard groeide op in het familiebedrijf van zijn ouders en ontwikkelde zijn eigen visie op ondernemerschap. Hij kiest liever voor vertrouwen dan voor regels en controle. Inmiddels deelt hij zijn kijk op ondernemen regelmatig tijdens zogenoemde haardvuurgesprekken. Ook tijdens de TuinKeur Klantendag op vrijdag 18 september verzorgt hij zo'n bijeenkomst. 'Ondernemers zeggen dat medewerkers het belangrijkste onderdeel van hun bedrijf zijn. Waarom behandelen we ze dan alsof we ze niet vertrouwen?'

Martijn Verspeek

Aan voorbereidingen doet Verspeek niet. Een statische presentatie met dia's hoef je van hem niet te verwachten. Liever gaat hij het gesprek aan met de mensen in de zaal. Zo spontaan en open mogelijk. 'Ik wil mogelijke vragen vooraf helemaal niet weten, omdat ik het gesprek blanco wil instappen. Een haardvuurgesprek is een ontmoeting met vrienden waarin het om gezelligheid en spontaniteit draait. Zo'n bijeenkomst bereid je toch ook niet voor? Ik gun het publiek het mooiste gesprek dat je kunt hebben. Zo'n bijeenkomst ontstaat vanuit emotie en vanuit je hart. Niet doordat je alles van tevoren hebt voorbereid.'

Dat Verspeek voor deze vorm kiest, is geen toeval. Juist doordat niemand weet waar het gesprek uitkomt, ontstaan volgens hem de mooiste gesprekken. 'Bezoekers mogen me alles vragen. Over eigenaarschap. Over waarom ik een hekel heb aan functioneringsgesprekken. Waarom nieuwe medewerkers bij ons niet meteen hun salaris horen en waarom je bij mijn bedrijf nergens een handtekening onder hoeft te zetten. Dat soort thema's.'

'Doe gewoon normaal'

Vertrouwen begint bij loslaten

Veel ondernemers zeggen volgens Verspeek dat medewerkers hun belangrijkste kapitaal zijn. In de praktijk ziet hij vaak iets anders: 'Werkgevers zeggen vaak dat medewerkers hun belangrijkste kapitaal zijn. Vervolgens laten zij hun personeel contracten en overeenkomsten van veertien pagina's ondertekenen waarin vooral staat wat allemaal niet mag. Concurrentiebedingen, opleidingen terugbetalen als je weggaat: noem maar op. Vrijwel overal zijn blijkbaar handtekeningen voor nodig. Dat vind ik de reinste waanzin. Ik doe daar niet aan mee.'

Ook functioneringsgesprekken passen niet bij die manier van werken. In plaats van één of twee officiële beoordelingsmomenten per jaar zoekt hij liever regelmatig contact met zijn mensen. Niet aan een vergadertafel, maar tijdens een wandeling of een etentje. Daar hoor je volgens hem eerder wat iemand echt bezighoudt. Ook bij afspraken kiest hij voor eenvoud. Handtekeningen en uitgebreide documenten zijn volgens hem vaak bedoeld om wantrouwen af te dekken. Hij gaat liever uit van vertrouwen dan van controle.

'We bedenken steeds meer regels, terwijl vertrouwen juist de basis zou moeten zijn'

Dat betekent volgens hem niet dat je nooit teleurgesteld wordt. 'Je wordt zeker een keer belazerd door een medewerker. Dat is vervelend, maar het hoort erbij. Als je vervolgens besluit om allerlei documenten en protocollen op te stellen om zoiets in de toekomst te voorkomen, worden andere mensen daar de dupe van. Waarom zou je je hele proces omgooien? Als één iemand misbruik van je maakt, waarom ga je dan ineens voor de andere honderd mensen nieuwe regels maken? Eigenlijk straf je die honderd voor die ene.'

Ook met klanten liep dat niet altijd goed af. Toch veranderde hij zijn werkwijze niet. 'We zijn met z'n allen een beetje vergeten om normaal te doen. We bedenken steeds meer regels, terwijl vertrouwen juist de basis zou moeten zijn.'

Die gedachte past volgens hem ook bij solliciteren. Kandidaten lopen eerst enkele dagen mee in het bedrijf en horen pas vlak voordat zij in dienst treden welk salaris daarbij hoort. Zo wil Verspeek ontdekken of iemand bewust kiest voor het bedrijf, de collega's en het werk, en niet alleen voor het salaris.

Geen eiland

Ook de afstand die sommige ondernemers bewust bewaren tot hun medewerkers begrijpt Verspeek niet. 'Ik hoor vaak: je moet geen vrienden worden met je personeel. Want misschien moet je ooit een moeilijke beslissing nemen en afscheid van hen nemen. Daar snap ik helemaal niks van.'

Voor hem hoeft betrokkenheid niet op te houden bij de werkvloer. 'De mensen die hier werken zijn mijn familie. We helpen elkaar als iemand hulp nodig heeft. Zo hoort een familiebedrijf voor mij te zijn.' Daarom herkent hij zich ook niet in ondernemers die zeggen dat zij zich alleen voelen binnen hun eigen bedrijf. 'Dan hoor ik dat ze een eiland zijn binnen hun eigen bedrijf. Dan denk ik: dat heb je toch echt zelf zo georganiseerd? Ik voel me helemaal geen eiland.'

Niet alleen op het werk

Voor Verspeek houdt zijn manier van ondernemen niet op zodra hij de deur van het bedrijf achter zich sluit. Dezelfde uitgangspunten bepalen ook hoe hij thuis in het leven staat. Oprechte aandacht begint volgens hem met aanwezig zijn. 'Vertrouwen en aandacht geven en uitgaan van het goede van de mens is hoe ik in het leven sta. Dat is de manier waarop ik onderneem, hoe ik mijn kinderen opvoed en hoe ik met de mensen omga.'

Martijn Verspeek wil dat de zaal de leiding neemt over het kampvuurgesprek

Naast ondernemer probeert hij vooral vader en partner te zijn. 'Ik probeer vooral een goede vader en echtgenoot te zijn. Of dat lukt, moet je aan mijn kinderen vragen.' Volgens hem gaat het niet om hoeveel tijd je samen doorbrengt, maar om de aandacht die je elkaar geeft. 'Héél veel mensen zijn veel samen, maar op mentaal vlak niet. Ze zitten allebei op hun telefoon. Als mijn vrouw en ik samen zijn, zijn we ook echt samen. Dan gaan we wandelen of met de scooter op pad. Je hoeft niet veel samen te zijn om echt samen te zijn.'

Niet iedereen hetzelfde

Nog zo'n managementwijsheid waar Verspeek zich niet in herkent, is het idee dat je anderen moet behandelen zoals je zelf behandeld wilt worden: 'Daar geloof ik helemaal niet in. Mijn uitgangspunt is anders. Behandel mensen zoals zíj behandeld willen worden.' Volgens de Brabander begint goed leiderschap met aandacht voor de persoon achter de medewerker. Daarom gelooft hij niet in een standaardaanpak.

'We hebben dertig mensen in dienst. De één wil 38 uur werken, de ander 16. De één vindt het leuk om een stagiair mee te nemen, de ander juist niet. Luister naar mensen en behandel ze zoals zij behandeld willen worden.' Die ruimte geeft hij medewerkers bewust. Volgens hem kun je mensen pas verantwoordelijkheid geven als je ook bereid bent een deel van de controle los te laten.

Hij noemt een voorbeeld uit zijn eigen bedrijf. 'We hebben iemand die geen stagiairs mee wil nemen naar klussen, maar liever met meer ervaren mensen werkt. Prima. Die heeft een bus met twee stoelen gekocht. Dan hoeft er ook nooit een stagiair mee. Dat vind ik prachtig. Hij heeft zelf een oplossing bedacht die bij hem past.'

Geen blauwdruk

Verspeek verwacht niet dat bezoekers na afloop zijn manier van ondernemen één op één overnemen. 'Ik heb helemaal geen behoefte om de wereld te veranderen. Ik vertel gewoon hoe wij dingen doen en waarom we daarvoor kiezen. Als mensen daar iets uit halen voor hun eigen bedrijf, is dat mooi. Ik hoef niemand te overtuigen.'

Juist daarom laat hij het publiek bepalen waar het gesprek over gaat. 'Dat haardvuurgesprek is leuk omdat iedereen iets anders meebrengt. Daardoor is geen gesprek hetzelfde.'

Aanmelden TuinKeur klantendag Martijn Verspeek is te vinden op de TuinKeur klantendag. Via deze link kun je je aanmelden voor dat event dat op vrijdag 18 september in Ruinen plaatsvindt.

TuinKeur

LOGIN   met je e-mailadres om te reageren.

REACTIES

Er zijn nog geen reacties.

tip de redactie